Vennootschap onder firma (VOF)

De vennootschap onder firma is een samenwerkingsvorm, waarin u samen met één of meer partners een bedrijf voert. U en uw partners zijn hierin de vennoten of firmanten. Kenmerkend voor deze ondernemingsvorm is dat iedere vennoot iets inbrengt in het bedrijf: geld, goederen, arbeidskracht en/of goodwill.

Oprichtingsvereisten
Voor de oprichting van een VOF is het niet verplicht om een vennootschapscontract op te stellen. Het is wel aan te raden om de afspraken tussen de vennoten schriftelijk vast te leggen. Bij het opstellen van een vennootschapscontract kan een accountant of een juridisch adviseur, zoals een notaris, u helpen. Het is ook verstandig om de akte bij de notaris vast te leggen.

In het vennootschapscontract kan onder meer worden opgenomen:
-de naam van de vennootschap;
-het doel van de vennootschap;
-de inbreng van de vennoten: dit kan geld zijn, maar ook arbeid, goederen, goodwill, etc.;
-de verdeling van winst en delging van verliezen;
-de verdeling van bevoegdheid van vennoten;
-afspraken over ziekte;
-afspraken over vakantiedagen;

Aangezien een vennootschap onder firma per definitie een onderneming uitoefent, is inschrijving van de vennootschap in het handelsregister verplicht. In principe kan iedere vennoot de VOF binden en daarmee aansprakelijkheid scheppen voor zijn medevennoten. Maak daarom goede afspraken over de bevoegdheden en leg die vast in het vennootschapscontract. Hierin kan bijvoorbeeld een regeling worden opgenomen, die vereist dat alle vennoten moeten tekenen, wanneer er een belang groter is dan een bepaald bedrag (bijvoorbeeld € 3.000). Wanneer deze bevoegdheidsverdeling is ingeschreven bij het handelsregister, geldt deze in principe ook tegenover derden. Dat wil zeggen dat een derde de VOF niet kan houden aan een overeenkomst die gesloten is door een onbevoegde vennoot. De vennoot die onbevoegd heeft gehandeld, is dan persoonlijk aansprakelijk.

Aansprakelijkheid
Een belangrijk kenmerk van de VOF is de hoofdelijke aansprakelijkheid van de vennoten. Iedere vennoot is voor 100% aansprakelijk met zijn privé-vermogen als de vennootschap haar verplichtingen niet nakomt. Ook als deze verplichtingen door een andere (bevoegde) vennoot zijn aangegaan. Dit betekent dat als de VOF failliet gaat, de vennoten ook failliet gaan.

De VOF heeft een zogenaamd afgescheiden vermogen. Het door de vennoten ingebrachte zakelijk vermogen, is afgescheiden van hun privé-vermogen en mag uitsluitend worden gebruikt voor de uitoefening van de onderneming. Alleen schuldeisers van de vennootschap kunnen zich verhalen op het zakelijk vermogen. Als dit afgescheiden vermogen niet genoeg is om de schulden van de VOF te voldoen, dan kunnen deze zaakschuldeisers voor de gehele schuld bij het privé-vermogen van elk van de vennoten terecht.

Verhaal (verrekening) tussen de vennoten onderling is daarna vanzelfsprekend mogelijk. Privé-schuldeisers van een vennoot kunnen privé-schulden niet op het vermogen van de VOF of op het privé-vermogen van de andere vennoten verhalen. Gezien de ruime aansprakelijkheid van de vennoten met hun privé-vermogen kan het verstandig zijn huwelijkse voorwaarden op te stellen.

Belastingen
Iedere vennoot betaalt afzonderlijk inkomstenbelasting over het deel van de eigen winst. Iedere vennoot wordt in principe gezien als zelfstandig ondernemer en kan daarom recht hebben op een aantal belastingfaciliteiten zoals ondernemersaftrek, investeringsaftrek en de fiscale oudedagsvoorziening. U vindt hier meer over belastingen.

Man/vrouw-firma
Een VOF tussen partners is mogelijk. Dit is de zogenaamde man/vrouw-firma. Voordeel is dat beiden als zelfstandig ondernemer worden gezien en recht hebben op de belastingvoordelen. Nadeel is dat beiden aansprakelijk zijn met hun privé-vermogen en het opstellen van huwelijkse voorwaarden hier dus geen effect heeft.

De regels voor de man/vrouw-firma zijn in het nieuwe belastingstelsel aangescherpt. De partner moet volwaardig en op hetzelfde niveau meewerken in de onderneming, om in aanmerking te komen voor de belastingvoordelen. Ondersteunende werkzaamheden van de partner zijn niet meer voldoende. Daarnaast mag een privé-relatie niet doorslaggevend zijn bij het aangaan van de zakelijke relatie. Anders geformuleerd: de zakelijke relatie met de partner moet zodanig zijn, dat die ook met een derde zou kunnen zijn aangegaan.

Sociale zekerheid
Een vennoot is geen werknemer en valt niet onder de werknemersverzekeringen. Dit betekent dat de vennoot zelf moet zorgen voor dekking van het arbeidsongeschiktheidsrisico. Zie verder het artikel over de eenmanszaak.

Continuïteit/Bedrijfsopvolging
Volgens de wet eindigt de VOF als één van de vennoten uittreedt of overlijdt. Om het voortbestaan van de vennootschap veilig te stellen, kunnen er in het vennootschapscontract regelingen worden opgenomen die het de overblijvende vennoot of vennoten mogelijk maken de VOF (al dan niet met een nieuwe vennoot) voort te zetten.

Eenmanszaak
Maatschap
Commanditaire Vennootshap (CV)

Besloten Vennootschap (BV)
Naamloze Vennootschap (NV)
Coöperatieve Vereniging (coöperatie)
Vereniging
Stichting